DOI: 10.31811/ojomus.1936133 ISSN: 2536-4421

Piyano eğitiminde otorite ve sembolik şiddet kavramlarına müzik sosyolojisinden refleksif bir bakış

Osman Şahin
Otorite toplumsal yapıların sürdürülebilirliğinde temel bir unsur olmakla birlikte, bu gücün pedagojik bağlamda nasıl konumlandığı önemli bir tartışma alanı oluşturmaktadır. Çalgı eğitiminde otorite pedagojik bir rehberlik aracı olarak yapılandırılabileceği gibi, hiyerarşik ve tahakküm üreten bir mekanizma olarak da işleyebilmektedir. Bu durum özellikle bire bir etkileşime dayalı ve disiplin gerektiren piyano eğitiminde belirginleşmekte, pedagojik süreçler teknik beceri aktarımının ötesinde toplumsal iktidar ilişkilerinin yeniden üretildiği bir alana dönüşmektedir. Bu çalışma Pierre Bourdieu’nun sembolik şiddet, habitus ve kültürel sermaye kavramları çerçevesinde piyano eğitimindeki güç ilişkilerini eleştirel ve refleksif bir perspektifle analiz etmektedir. Bulgular piyano eğitimindeki pedagojik pratiklerin salt teknik yeterlilik kazandırmaya yönelik olmadığını, kültürel normlar ve meşrulaştırılmış otorite ilişkileri aracılığıyla öğrencinin müzikal kimliğini biçimlendirdiğini göstermektedir. Bu bağlamda sembolik şiddet doğrudan baskı içermeyen ancak normatif kabuller aracılığıyla işleyen örtük bir tahakküm biçimi olarak piyano eğitim sürecinde görünür hâle gelmektedir. Öğrencinin başarı, yeterlilik ve yorum kriterleri üzerinden değerlendirilmesi, pedagojik süreçlerde eşitsiz güç ilişkilerinin yeniden üretildiğini ortaya koymaktadır. Çalışma piyano eğitiminin yalnızca teknik bir öğretim süreci değil, aynı zamanda toplumsal iktidar ilişkilerinin üretildiği ve meşrulaştırıldığı bir alan olduğunu ileri sürmekte, bu nedenle piyano pedagojisinin eleştirel-refleksif bir bakışla yeniden düşünülmesi gerektiğini vurgulamaktadır.

More from our Archive