DOI: 10.26650/artsanat.2026.26.0001 ISSN: 2148-3582

Paris Bibliothéque Nationale de France Grec 74 El Yazmasında Vaftizci Yahya’nın Hayatı: İkonografik Bir Analiz

Fatma Yaşar, Zeliha Demirel Gökalp
Show PDF Cite
Hristiyanlık tarihinde önemli bir konuma sahip olan Vaftizci Yahya, Yeni Ahit’te İsa’dan sonra en sık bahsedilen dinî figürlerden biridir. Yahya, İsa'nın gelişini müjdeleyerek Mesih’in yolunu hazırlamış ve insanları ruhsal arınma amacıyla vaftiz etmiştir. Yahya’nın hayatına dair anlatılar ve tasvirler, Bizans Dönemi el yazmaları, ikonalar, freskler ve mozaikler gibi birçok sanat eserinde yer almaktadır. Paris’teki Bibliothèque Nationale de France’da korunan BnF Grec 74 envanter numaralı resimli el yazması, 11. yüzyıla ait önemli bir Bizans Dönemi sanat eseridir. Bu el yazmasında, toplam 215 folyo ve 375 resim vardır. Vaftizci Yahya’ya dair 33 sahne, 18 farklı olayı tasvir etmekte ve Yahya'nın soyu, doğumu, çölde yaşamı, vaftizleri ve ölümü gibi sahneleri içermektedir.Bu çalışmada BnF Grec 74’te yer alan Vaftizci Yahya sahnelerinin ikonografik analizi yapılmış ve bu tasvirler Orta Bizans Dönemi el yazmalarındaki benzer örneklerle karşılaştırılmıştır. El yazmasındaki tasvirler ışığında Yahya’nın yaşamı ikonografik açıdan değerlendirilmiştir. Araştırma sonucunda, Grec 74’ün Vaftizci Yahya’nın yaşamına ilişkin Bizans sanatındaki en kapsamlı görsel programlardan birini içerdiği belirlenmiştir. Özellikle Yahya’nın çocukluğu, çölde yaşamı, vaftiz faaliyetleri ve şehit edilmesine ilişkin sahneler, el yazmasının özgün ikonografik özelliklerini ortaya koymaktadır. Bu yönüyle eser, Vaftizci Yahya ikonografisinin gelişimini ve Orta Bizans Dönemi resimli el yazmalarındaki anlatım anlayışını değerlendirmek açısından önemli bir kaynak niteliği taşımaktadır.

More from our Archive