DOI: 10.68478/aydingas.1966508 ISSN: 2528-9411

Nostaljik Gıdaların Gastronomi Turizmi Bağlamındaki Deneyimsel Potansiyeli

Öznur Cumhur Değirmenci
Bu çalışmanın amacı, nostaljik gıdaların gastronomi turizmi bağlamındaki deneyimsel potansiyelini değerlendirmek ve gıda temelli nostalji eğilimi, duyusal çağrışımlar, duygusal ve sosyo-kültürel çağrışımlar, nostaljik gıdalara yönelik seyahat tutumu ile nostaljik gıdalara yönelik seyahat etme niyeti arasındaki ilişkileri incelemektir. Araştırma verileri, Kasım 2025–Ocak 2026 tarihleri arasında, Türkiye'de yaşayan 18 yaş ve üzerindeki 350 katılımcıdan, kolayda örnekleme yöntemiyle çevrimiçi anketle toplanmıştır. Çalışmada değişkenler arasındaki ilişkiler regresyon analiziyle, çoklu yanıtlar frekans ve yüzdelerle, açık uçlu sorular ise MAXQDA destekli tematik analizle değerlendirilmiştir. Bulgular, gıda temelli nostalji eğiliminin pozitif duygusal ve sosyo-kültürel çağrışımlar ile negatif ve yoksunluk temelli çağrışımlarla anlamlı ilişki gösterdiğini, ancak seyahat tutumuyla anlamlı ilişki göstermediğini ortaya koymuştur. Duyusal çağrışımlar ile pozitif duygusal ve sosyo-kültürel çağrışımların nostaljik gıdalara yönelik seyahat tutumuyla, bu tutumun ise nostaljik gıdaları deneyimlemek amacıyla seyahat etme niyetiyle anlamlı ilişki gösterdiği belirlenmiştir. Nostaljik gıda deneyimleri en sık yöresel restoranlar, festivaller ve pazarlar ile sokak lezzeti etkinliklerinde, ağırlıklı olarak aile ve arkadaşlarla tercih edilmektedir. Tat ve koku, nostaljik gıda deneyiminde temel duyusal unsurlar olarak ortaya çıkmıştır. Nitel analizler, bu deneyimlerin aile, çocukluk, kültürel ritüeller, mekânsal hafıza ve geçmiş yaşam deneyimleriyle bütünleştiğini göstermiştir. Bulgular, nostaljik gıdaların destinasyonlarda özgün, duygusal ve anlamlı gastronomi turizmi deneyimlerinin geliştirilmesinde önemli bir potansiyele işaret etmektedir.

More from our Archive