DOI: 10.18400/tjce.1903183 ISSN: 2822-6836

Eksenel Yüklü Kazıkların Sayısal Analiz ve Bileşik Yöntem Entegrasyonu ile Geoteknik Tasarımı

Erdem Üstünay, Mehmet Berilgen
Kazıklar, oturmaları azaltmak üzere inşa edilen temel elemanları olsa da geleneksel geoteknik tasarım, taşıma gücü analizine göre yapılmakta ve oturmalar ayrı bir hesaplama yaklaşımıyla kontrol edilmektedir. Böylesi bir kazık tasarımında “taşıma gücü” çoğu zaman, şaft sürtünmesi ve uç direncinin ayrı ayrı hesaplanarak toplanmasıyla nihai bir değer olarak ele alınmaktadır. Bileşik Kazık Tasarım Yöntem’inde ise kazık tasarımı, oturmalar dikkate alınarak yapılmakta; kazık ucu ve buna bağlı çevre sürtünme dirençleri hesaplanmakta ve kazığın uzun dönem davranışı tahmin edilmektedir. Bu kazık tasarım yaklaşımında enstrümante edilmiş kazık yükleme deneyi verileri kullanıldığından gerçek kazık davranışı için tasarım gerçekleştirilmektedir. Bu makalede, Bileşik Yöntem ile sayısal analizinin entegre edildiği bütüncül bir tasarım yaklaşımı sunulmuştur. Bu yaklaşımda kazık taşıma gücü, tekil bir nihai değer olarak değil, yük–oturma davranışına bağlı performans temelli bir büyüklük olarak ele alınmaktadır. Makale kapsamında aletsel gözlemli bir kazık yükleme deneyi referans alınmış ve kalibre edilmiş sayısal modelden elde edilen gerilme ve yer değiştirme sonuçları kuvvete dönüştürülerek Bileşik Yöntem çerçevesinde değerlendirilmiştir. Ayrıca farklı sürşarj basınçları altında negatif çevre sürtünmesinin kazık davranışına etkisi incelenmiştir. Buna göre negatif çevre sürtünmesi durumunda kazık yük transfer mekanizmasını değiştirdiği ve uç direncinin daha yüksek oturma seviyelerinde mobilize olduğu görülmektedir. Önerilen sayısal analiz–Bileşik Yöntem entegrasyonu, kısa ve uzun dönem kazık davranışını birlikte dikkate almakta ve performansa dayalı, daha gerçekçi ve ekonomik bir tasarım yaklaşımı sunmaktadır. Bu makalede sunulan mühendislik yaklaşımıyla, gerilme-şekil değiştirme esaslı sayısal analizlere dayalı kazık analizleri, geleneksel limit dengeye dayalı tasarım anlayışıyla bir analizde bütünleştirilmektedir. Bu sayede geoteknik kazık tasarımı gerçek arazi davranışına dayalı olarak yapılmaktadır

More from our Archive