DOI: 10.31811/ojomus.1914366 ISSN: 2536-4421

Cinuçen Tanrıkorur’un Kürdîlihicazkâr Longa’sının makamsal analizi ve Ud icrâsına yönelik pozisyon tekniklerinin incelenmesi

Aziz Destegül
Cinuçen Tanrıkorur, Türk müziğine hanende, sazende, bestekâr, yazar ve nazarîyatçı kimlikleriyle çok yönlü katkılarda bulunmuş önemli bir sanatkâr ve sanatçı olarak öne çıkmaktadır. Tanrıkorur’un ortaya koymuş olduğu eserlerin, makamsal yapılarının incelenmesinin Türk müziği alanındaki akademik çalışmalara kaynak teşkil edebileceği düşünülmektedir. Bu sebepten bu çalışma, Tanrıkorur’un “Kürdîlihicâzkâr Longası”nın makamsal yapısı incelenip eserin Ud icrâsına ilişkin pozisyon tekniklerinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Bu doğrultuda araştırmanın evrenini Tanrıkorur’un bestelemiş olduğu saz eserleri, örneklemini ise saz eserlerinden olan “Kürdîlihicâzkâr Longa” adlı eseri oluşturmaktadır. Araştırmada öncelikle longanın makamsal özelliklerini belirlemek için kullanılan perde alanı, makam çeşnileri, geçkileri, tiz ve pest bölgedeki genişlemeleri ile seyri detaylı bir şekilde ele alınıp açıklanmıştır. Makamsal incelenmesi tamamlandıktan sonra, Tanrıkorur’un Ud icrâsına yönelik yaklaşım ve icrâ tekniklerinin belirlenmesi hedeflenmiştir. Bu kapsamda eserde kullanılan icrâ ve süsleme teknikleri, parmak pozisyonları ve perdelerin kullanımı incelenmiştir. Çalışmanın amacına uygun olarak elde edilen bilgilerin değerlendirilmesinde doküman incelemesi tekniği kullanılmış, araştırma yapısı gereği tarama modeli çerçevesinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, hem teorik hem de uygulamalı bakış açısıyla Tanrıkorur’un “Kürdîlihicâzkâr Longa”sındaki melodik ve icrâcı özgünlüğünün Ud üzerindeki pozisyon tekniklerine nasıl yansıdığı ortaya konulmuştur. Sonuç olarak makamsal inceleme ile pozisyon teknikleri arasındaki ilişkinin, Ud icrâsında teknik yaklaşımların anlaşılmasına katkı sağlayacağı ortaya konulmuştur.

More from our Archive