CHARACTERISTICS OF THE FACTORS DETERMINING HUMAN HEALTH
Т. О. РахмоновDolzarblik. Salomatlik biologik, xulq-atvorga oid, ijtimoiy va ekologik sharoitlar hamda tibbiy yordamdan foydalanish imkoniyati ta’sirida shakllanadi. Ushbu omillarni o‘zaro bog‘liqligini hisobga olmasdan baholash pro-filaktikaning asoslanganligini cheklaydi. Maqsad. Salomatlikni belgilovchi asosiy omillarni tizimlashtirish va ularni individual hamda aholi darajasida kompleks baholash tamoyillarini aniqlash. Materiallar va usullar. Jahon sog‘liqni saqlash tashkilotining rasmiy materiallari va Jahon bankining Toshkent havosi sifatiga oid hisoboti aso-sida maqsadli narrativ sharh bajarildi. Ta’riflar, xavf omillari va profilaktik yondashuvlar mavzular bo‘yicha taqqoslandi. Mustaqil klinik ma’lumotlar yig‘ilmadi, metatahlil o‘tkazilmadi. Natijalar. O‘zaro bog‘liq besh guruh ajratildi: biologik xususiyatlar, xulq-atvor, ijtimoiy sharoitlar, atrof-muhit va tibbiy yordam. Tanlangan manbalar ushbu omillar hissasini universal foizlarda ifodalashni asoslamaydi. Omillarni baholash ko‘rsatkichlari va profil-aktika yo‘nalishlari bilan bog‘lovchi tahliliy jadval tuzildi. O‘zbekiston sharoitida havo ifloslanishini kuzatishning ahamiyati Toshkent misolida ko‘rib chiqildi. Xulosa. Salomatlikni baholash klinik holat, kundalik faoliyat, yashash sharoiti va tibbiy yordamdan foydalanish imkoniyatini birlashtirishi kerak. Profilaktik choralar individual xavflar hamda sog‘lom xulq-atvor imkoniyatlarini belgilovchi muhitga birgalikda yo‘naltirilishi lozim.