DOI: 10.31811/ojomus.1936823 ISSN: 2536-4421

Beypazarı dilli kaval icra geleneği: Hasan Taş örneğinde repertuvar ve icra analizi

Barış Yaşayancan
Show PDF Cite
Bu araştırmada, Beypazarı yöresinde sürdürülen dilli kaval icra geleneği Hasan Taş örneği üzerinden repertuvar ve icra özellikleri bakımından incelenmiştir. Çalışma, alan araştırmasına dayalı nitel bir araştırma olarak yürütülmüş olup veri toplama sürecinde yarı yapılandırılmış görüşme ve gözlem tekniklerinden yararlanılmıştır. Kaynak kişi ile gerçekleştirilen görüşmeler sonucunda elde edilen veriler içerik analizine tabi tutulmuş, ayrıca kaynak kişinin repertuvarında yer alan 10 eser derlenerek notaya alınmış ve müzikal analiz yöntemleri doğrultusunda değerlendirilmiştir. Araştırma bulguları, dilli kaval icra geleneğinin öğrenim ve aktarım süreçlerinin büyük ölçüde bireysel deneyim, gözlem ve sözlü kültür ortamı içerisinde şekillendiğini göstermektedir. Repertuvarın büyük ölçüde kişisel hafızaya dayalı olarak sürdürüldüğü ve kuşaklar arası aktarımın günümüzde zayıflama eğilimi gösterdiği tespit edilmiştir. Müzikal analizler sonucunda eserlerin yaklaşık yedi seslik bir alan içerisinde seyrettiği; yanaşık ses kullanımının belirgin olduğu, dörtlü ve beşli aralıkların sıkça tercih edildiği, çarpma, mordan, tril ve nefes vurgusu gibi süsleme unsurlarının öne çıktığı ve icra özelliklerinin çalgıya özgü tekniklerle şekillendiği tespit edilmiştir. Bunun yanı sıra, eserlerin sonlarında çalgının en tiz perdesini seslendirmeye yönelik icra anlayışının sıkça kullanıldığı görülmüştür. Bu yönüyle çalışmanın, Beypazarı dilli kaval icra geleneğine ilişkin repertuvarın kayıt altına alınması, icra özelliklerinin ortaya konulması ve yerel icra geleneklerinin belgelenmesi yoluyla Türk halk müziği literatürüne katkı sağladığı görülmektedir.

More from our Archive